De Locatie

Foto
Naam kerk
Sint Lambertuskerk
Straat - nr
Antoon Coolenplein 3
Postcode
5397 EX
Plaats
Lith
Regio
Maas en Waal
Provincie
Gelderland
Website
Sint Lambertuskerk
Longitude
5.439097
Latitude
51.8065727

De Historie

Jaar eerste werken
1902
Historie
  • 1870 - Nieuwbouw door François Bernard Loret
  • 1900 - Demontage en opslag door François Bernard Loret
  • 1902 - Overplaatsing door firma Gradussen
  • 1910 - Onderhoud/reparatie door Franciscus Cornelis Smits jr.
  • 1985 - Restauratie door firma Pels & Van Leeuwen
  • 2014 - Restauratie door firma Pels & Van Leeuwen
Algemeen

In de oude waterstaatskerk van Lith was een 17e eeuws orgel aanwezig dat in 1870 werd vervangen door het huidige orgel en werd gebouwd door orgelbouwer François Loret. Het oude orgel van Lith werd in1874 door Leonardus Aloysius (Naat) van Nistelrooij geplaatst in kerk van Maren.

Aan het einde van de 19de eeuw maakte het kerkbestuur plannen voor de bouw van een nieuwe kerk: een neogotisch ontwerp van architect C. Franssen.

Vanwege de afbraak van de oude kerk moest ook het orgel worden gedemonteerd. In 1900 voerde Loret de demontage ervan uit en sloeg het orgel op in het Liefdehuis te Lith. De werkzaamheden werden uitgevoerd voor een bedrag van 95 gulden.

Firma Gradussen bood de herplaatsing en aanpassing van het orgel in de nieuwe kerk aan voor een bedrag van 130 gulden en kreeg de opdracht. De overplaatsing werd uitgevoerd in 1902 waarna er een abonnement op onderhoud werd afgesloten. Zo werd onder andere op 15 juli 1903 het orgel nog in orde gebracht "volgens condietie" inclusief materiaal en reiskosten.

1908 - Wisseling

Door het vroegtijdig overlijden van Gradus Driessen in 1908 werd het einde van de orgelmakerij ingeluid en bleek de aangegane overeenkomst ("abonnement") tussen kerkbestuur en firma Gradussen uiteindelijk van korte duur. De werkzaamheden hier werden in 1910 overgenomen door orgelbouwer firma Smits uit Reek.

1910 - Overname werkzaamheden

Firma Smits herstelde in 1910 het orgel en voerden een restauratie uit: zij vervingen de klaviatuur door een nieuwe en stopten het tertskoor van de Cornet dicht. De Salicional 4' van het Hoofdwerk en de Prestant 4' van het Positief werden van plaats gewisseld en ook werd de Dolcina 4' opgeschoven tot een Dolcina 8'. Het groot octaaf werd hierbij gecombineerd met de Bourdon 8'.

1970 - Restauratie

Rond 1970 was het orgel nauwelijks meer bespeelbaar. Ondanks de monumentale waarde bleek het financieel niet mogelijk het orgel te laten restaureren. Uiteindelijk kreeg firma Pels&Van Leeuwen de opdracht voor restauratie, verplaatsing van het orgel naar het transept en reconstructie van de oude klaviatuur. Adviseur bij de werkzaamheden was Hans van der Harst. Op 1 december 1985 is het weer in gebruik genomen.

In 2014 is door firma Pels&Van Leeuwen groot onderhoud uitgevoerd onder advies van Rogér van Dijk. Hierbij is de Dolcina 8' weer hersteld als Dolcina 4' en ook zijn de Salicional 4' en de Prestant 4' weer teruggeplaatst op het oorspronkelijke klavier.

Orginele dispositie
Status orgel
Bespeelbaar

De Dispositie

Bereik
IIaP/15
Technisch
  • Manuaal omvang: C-f'''
  • Pedaal omvang: C-d'
  • Ondermanuaal: 9
  • Bovenmanuaal: 6
  • Pedaal: Aangehangen
  • Aantal (sprekende) registers: 15
  • Toets tractuur: Mechanisch
  • Register tractuur: Mechanisch
  • Windlade: Sleeplade
  • Stemtoonhoogte: a' = 440Hz
  • Stemmingstemperatuur: Evenredig zwevend
  • Winddruk: 70 mm
Hoofdwerk
Bovenwerk
Nevenwerk
Echowerk
Zwelwerk
Manuaal

Ondermanuaal:

  • Bourdon 16'
  • Prestant 8'
  • Viola 8'
  • Bourdon 8'
  • Salicional 4'
  • Fluit 4'
  • Piccolo 2'
  • Cornet V sterk (discant)
  • Trompette 8' (B/D)

Bovenmanuaal:

  • Bourdon 8'
  • Salicionaal 8'
  • Prestant 4'
  • Dolcina 4'
  • Fluit 4'
  • Euphone 8'
Positief
Onderpositief
Vulstem
Pedaal
  • Aangehangen
Koppelingen
  • Manuaalkoppeling (trede)
Accessoires
  • Tremblant
  • Bel
  • Effet d'orage (trede)
Speelhulp

Media kerk en orgel

Publicaties-oud
Publicaties
Foto's

Video

Bronnen

Bronnen/literatuur
  • Piet Bron - Orgbase.nl
  • Brabantorgel.nl
  • De oudste orgels van Lith en Lithoijen I / L. van Tongerloo. - In: Brabants Heem, jrg. 20 nr. 6, november-december 1968
  • De oudste orgels van Lith en Lithoijen II / L. van Tongerloo. - In: Brabants Heem, jrg. 21 nr. 2, maart-april 1969
  • Brabants orgelbezit : een inventarisatie van Brabantse orgels / Frans Jespers. - 's-Hertogenbosch: Provinciaal Genootschap van Kunsten en Wetenschappen in Noord-Brabant, 1975
  • Repertorium van orgels en orgelmakers in Noord-Brabant tot omstreeks 1900 / Frans Jespers. - 's-Hertogenbosch : Het Noordbrabants Genootschap, 1983
  • Het Loret-orgel in de Sint Lambertuskerk te Lith / drs. J.J. van der Harst. - Lith: Kerkbestuur Sint Lambertusparochie, 1985
  • Het orgel van de Sint Lambertuskerk te Lith : gerestaureerd door Pels & Van Leeuwen / drs. J.J. van der Harst. - In: De Orgelvriend, jrg. 28 nr. 5, mei 1986
  • Kroniek : 1 december 1985. - In: De Mixtuur, nr. 54, september 1986
  • Drie gerestaureerde orgels in Noord-Brabant : Het orgel in de Kerk van de Sint Lambertuskerk te Lith / Hans van der Harst. - In: Het Orgel, jrg. 83 nr. 1, januari 1987
  • Drie gerestaureerde orgels in Noord-Brabant : Iets over de gerestaureerde Loret-orgels te Lith en Reusel / Jan Jongepier. - In: Het Orgel, jrg. 83 nr. 1, januari 1987
  • Loret-Symposium : 22-23 september 1989 - Reusel / Ad van Sleuwen, drs. Peter Korz [red.]. - [S.l.] : Stichting Het Brabantse Orgel, 1989
  • Het historische orgel in Nederland 1865 - 1872 / Teus den Toom (eindred.). - Amsterdam : Stichting NIvO, 2004. - (Encyclopedie Het Historische Orgel in Nederland ; 9)
  • De orgelmakers Loret en hun orgels in Nederland... / Wim van der Ros [red.]. - Veldhoven : Vereniging Brabantse Orgelfederatie, 2011
  • Brabants orgel allerlei : Loret-orgel in Lith krijgt groot onderhoud. - In: Brabants Orgelrijkdom 2014

Recordinfo

ID-nr
75
ID-code
BBOUASY
Datum aanmaak
2021-05-23 12:41:18
Datum update
2021-08-16 22:33:54
Opgevraagd